Fibromiyalji Testi Var mı? Tanı Nasıl Konur?

Fibromiyaljiyi tek başına doğrulayan özel bir kan testi, MR veya röntgen bulunmamaktadır. Tanı; kişinin şikâyetleri, ağrının vücuttaki dağılımı, belirtilerin ne kadar süredir devam ettiği ve klinik muayene birlikte değerlendirilerek konur. Gerekli durumlarda benzer belirtilere yol açabilecek başka hastalıkları araştırmak amacıyla kan testleri veya görüntüleme yöntemlerinden yararlanılabilir.

Fibromiyalji Testi Var mı?

Fibromiyaljiyi tek başına kesin olarak gösteren özel bir kan testi, görüntüleme yöntemi veya laboratuvar testi yoktur. Tanı, belirtilerin özellikleri ve klinik değerlendirme üzerinden konur.

Kan tahlilleri veya görüntüleme yöntemleri gerektiğinde fibromiyaljiye benzeyen başka hastalıkların araştırılması için kullanılabilir. Bu nedenle “fibromiyalji testi” denildiğinde tek bir tetkikten değil, daha geniş bir değerlendirme sürecinden söz edilir.

Fibromiyalji Tanısı Nasıl Konur?

Fibromiyalji tanısında yaygın ağrının vücuttaki dağılımı, belirtilerin süresi, yorgunluk, uyku bozukluğu ve bilişsel yakınmalar birlikte değerlendirilir. Hastanın öyküsü ve fizik muayene tanı sürecinin temel parçalarıdır.

Gerekli durumlarda benzer yakınmalara neden olabilecek romatizmal, hormonal, nörolojik veya başka sağlık sorunlarının bulunup bulunmadığını değerlendirmek için ek tetkikler istenebilir.

Fibromiyalji Tanı Kriterleri Nelerdir?

Güncel fibromiyalji tanı kriterleri yalnızca belirli hassas noktalara basılması üzerine kurulmaz. Ağrının vücudun kaç bölgesine yayıldığı, belirtilerin şiddeti ve ne kadar süredir devam ettiği birlikte değerlendirilir.

Değerlendirmede yaygın ağrı dağılımı ile yorgunluk, dinlendirici olmayan uyku ve bilişsel yakınmalar gibi belirtiler dikkate alınabilir. Geçmişte kullanılan 18 hassas nokta muayenesi ise günümüzde tek başına tanı koydurucu kabul edilmez.

Kan Testleri Fibromiyaljiyi Gösterir mi?

Hayır. Fibromiyaljiyi doğrudan gösteren özel bir kan testi bulunmamaktadır. Fibromiyaljisi olan bir kişinin rutin kan testleri normal çıkabilir.

Bununla birlikte tiroid hastalıkları, kansızlık, iltihabi romatizmal hastalıklar veya benzer belirtilere yol açabilecek başka durumların araştırılması için kan testlerinden yararlanılabilir. Hangi testlerin gerekli olduğuna kişinin belirtilerine göre hekim karar verir.

MR veya Röntgen ile Fibromiyalji Anlaşılır mı?

MR, röntgen veya diğer görüntüleme yöntemleri fibromiyaljiyi doğrudan göstermez. Çünkü fibromiyalji, kemik veya eklem yapısında görüntüleme ile saptanabilen belirgin bir bozuklukla tanımlanan bir hastalık değildir.

Buna rağmen boyun, bel veya eklem ağrısı gibi şikâyetlerde farklı nedenlerden şüpheleniliyorsa görüntüleme yöntemleri kullanılabilir. Amaç fibromiyaljiyi kanıtlamak değil, benzer ağrıya yol açabilecek başka sorunları değerlendirmektir.

Fibromiyalji Muayenesinde Nelere Bakılır?

Fibromiyalji muayenesinde ağrının hangi bölgelerde hissedildiği, kas ve yumuşak dokulardaki hassasiyet, hareket açıklığı ve günlük hareketlerin nasıl etkilendiği değerlendirilir. Hastanın yorgunluk, uyku bozukluğu ve dikkat sorunları gibi eşlik eden yakınmaları da dikkate alınır.

Muayenenin amacı yalnızca hassas nokta aramak değildir. Aynı zamanda kas-iskelet sistemi, eklemler ve sinir sistemiyle ilişkili başka bir sorunun belirtilere neden olup olmadığını değerlendirmektir.

Fibromiyalji ile Karışabilen Hastalıklar Nelerdir?

Fibromiyaljide görülen yaygın ağrı, yorgunluk ve uyku sorunları farklı hastalıklarda da ortaya çıkabilir. Tiroid bozuklukları, bazı iltihaplı romatizmal hastalıklar, kansızlık, kas hastalıkları ve bazı nörolojik sorunlar benzer yakınmalara yol açabilir.

Bu nedenle tanı sırasında belirtilerin yalnızca fibromiyaljiye bağlı olduğu varsayılmaz. Hastanın öyküsü, muayene bulguları ve gerekli görülen tetkikler birlikte değerlendirilerek diğer olası nedenler araştırılır.

Fibromiyalji Tanısı İçin Hangi Doktora Başvurulur?

Fibromiyalji; yaygın kas-iskelet sistemi ağrısı, hareket kapasitesi ve günlük işlevsellik üzerindeki etkileri nedeniyle Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon uzmanları tarafından değerlendirilebilir.

Hastanın belirtilerine göre romatoloji, nöroloji, psikiyatri veya farklı uzmanlık alanlarının değerlendirmesi de gerekebilir. Özellikle başka bir hastalıktan şüpheleniliyorsa ilgili branşlardan destek alınabilir.